Op basis van de uitvoering van het Vlaamse Regeerakkoord van juli 1999 is in de Vlaamse havens een planningsproces opgestart. Voor elk havengebied in Vlaanderen moet een strategisch plan en een ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) worden opgesteld, dat uitgaat van het vrijwaren van de verdere ontwikkeling van de haven als belangrijkste doelstelling en dit met respect voor een maximale bescherming van de omliggende woonzones, het behoud en het versterken van de ecologische infrastructuur binnen en buiten het havengebied en een zuinig ruimtegebruik. Dat betekent dat de economische expansie van de havens niet steeds opgevat dient te worden als het innemen van nieuwe open ruimte ten koste van landbouw, natuur of bestaande woongebieden.

In 2006 werden de voorbereidende planningsprocessen afgerond. Een voorstel voor één globaal strategisch plan voor het Antwerpse havengebied en een basisdocument zijn opgesteld met oeveroverkoepelende besluiten van de diverse werkgroepen. De uitgevoerde detailstudies zijn gebruikt als input voor de Plan-MER-procedure. Eind 2006 zijn de Richtlijnen voor de Plan-MER door de MER-cel vastgesteld, zodat aan de daadwerkelijke afwerking van het MER kon worden begonnen. De Plan-MER wordt in de tweede helft van 2007 afgewerkt. Daarna volgt het AfbakeningsRUP voor de haven. Hiermee wordt de afbakening van het havengebied vastgelegd en wordt de einddoelstelling van de Strategische Planning voor de Antwerpse haven bereikt.