Duurzame steden en gemeenschappen

11

Al eeuwenlang zorgt de haven van Antwerpen voor welvaart en jobs in de omliggende steden en gemeentes. Port of Antwerp wil méér doen en betekenen. De haven en haar omgeving vormen samen een ecosysteem en we willen samen opportuniteiten creëren voor een duurzame toekomst. Daarom investeren we in mobiliteit, veiligheid en omgevingskwaliteit.

Een bereikbare haven

De haven moet bereikbaar blijven voor mensen en goederen. Enkel een ingrijpende verschuiving van de vervoerswijzen kan een duurzame oplossing bieden. We werken overtuigd aan een modal shift. Tegen 2030 maken we een verschuiving naar meer goederenvervoer over spoor, binnenvaart en via pijpleidingen.

modal shift

Daarnaast promoten we duurzame vervoersalternatieven voor medewerkers zoals collectief vervoer, DeWaterbus, Fietsbus, veilige fietspaden, … Met de fiets naar het werk draagt ook bij tot de gezondheid van onze medewerkers.

 
fietsbus

Leefbaarheid

Samen met de bedrijven in de haven nemen we maatregelen om vervuiling van lucht, water, bodem en milieu te verminderen. Zo werken we aan de omgevingskwaliteit voor onze gemeenschappen en omliggende steden.

Luchtkwaliteit

Port of Antwerp biedt binnenvaartschepen al walstroom aan, maar we willen dit ook uitrollen voor zeeschepen. We sloten een overeenkomst met Alfaport-VOKA en vijf technische partners om het walstroomnetwerk verder te ontwikkelen. We willen dat alle schepen in de haven elektriciteit van de kade kunnen gebruiken en hun scheepsmotoren kunnen afzetten wanneer ze aan de kade liggen. Dat is goed voor de luchtkwaliteit én voor de motoren van het schip. Daarbij krijgen schepen die minder uitstoten korting. We geven al een tijdje het goede voorbeeld door met onze eigen vloot dit walstroomsysteem te gebruiken.

droneport
 

De Vlaamse Milieumaatschappij (VMM) monitort de luchtkwaliteit in de haven van Antwerpen door middel van een meetnet met een twintigtal meetpunten. Aanvullend rolt Port of Antwerp een meetnet met sensoren uit voor de monitoring van vluchtige organische koolwaterstoffen. Dit doen we voor de handhaving van het varend ontgassen van schepen. Door de structurele samenwerking met het agentschap hebben we gemeten dat de concentratie van NOx (stikstofoxiden) in de lucht consistent is gedaald tussen 1996 en 2017. De jaargemiddelde concentratie ligt sinds 2007 steeds onder de Europese norm van 40 µg/m³.

Waterkwaliteit

De haven van Antwerpen heeft zijn succes te danken aan de Schelde. Daarom is het voor Port of Antwerp belangrijk dat we de waterkwaliteit in de haven verbeteren. In de zomer van 2020 zijn we samen met de Vlaamse overheid en aannemer SeReAnt gestart met het baggeren en duurzaam verwerken van het meest vervuilde slib in de dokken. Het verwijderen van de zogenaamde TBT-specie heeft een substantiële impact op de waterkwaliteit in de dokken.

Afval

Plastics hebben een plaats in de haven, maar die plaats is niet in de Schelde of de natuur. Vanuit Port of Antwerp nemen we verschillende acties gericht op het voorkomen van vervuiling en het opruimen van afval en plastics om fauna, flora en onszelf te beschermen. We innoveren constant met het oog op een schonere haven.

Port of Antwerp tekende eind 2017 als eerste Europese haven het Operation Clean Sweep charter. Het voornaamste doel is het vermijden van zwerfvuil in zeewater. Daarvoor lanceerden we het Zero Pellet Loss-platform en verenigden we vijftien havenbedrijven uit de volledige keten van transport, industrie en logistiek. In 2019 lanceerde het ‘Zero Pellet Loss’-platform een actieplan met talrijke maatregelen om verlies van plastic korrels tegen te gaan, en dat zowel tijdens de productie, het transport, de opslag of verwerking van de pellets.

 
galgenschoor

In het Doeldok vist ‘Patje Plastic’ drijfafval en plastics op zodat deze niet verder verspreiden via de waterwegen. Het ontwerp van het Nederlandse bedrijf Allseas is gemaakt uit 75% gerecycleerde materialen. De plasticvanger is volledig mechanisch en gebruikt enkel wind, water en zwaartekracht om het dokwater schoon te houden.

Jaarlijks organiseert Port of Antwerp in samenwerking met Natuurpunt en Mooimakers een opruimactie in het Galgeschoor natuurgebied. Een 400-tal vrijwilligers ruimt gemiddeld 8 ton afval op tijdens de Galgeschoor Port Clean-up. Via deze actie willen we havenmedewerkers, omwonenden en het grote publiek bewuster doen omgaan met afval.

Niet alle vervuiling in het Galgeschoor kan met de hand opgeruimd worden. Het natuurgebied kampt met een historische vervuiling van plastic pellets. Port of Antwerp lanceerde een wedstrijd op zoek naar een innovatieve manier om die vervuiling aan te pakken. De winnaar, de Nul-O-Plastic, van Jan De Nul/Envisan, is een experimentele stofzuiger op rupsbanden. Het zuigt de plastic pellets in het natuurgebied op zonder het te beschadigen. Sinds september 2020 is de Nul-O-Plastic operationeel.

Geurhinder

Hangt er een geurtje in de haven? Dat kan heel wat oorzaken hebben. Bijvoorbeeld door het ontgassen, laden of lossen van schepen, maar evengoed door normale reststoffen die vrijkomen tijdens industriële processen.

Sinds 2017 staan er in de Antwerpse haven 23 virtuele neuzen opgesteld. De innovatieve iNoses identificeren schadelijke gassen in de haven. Ze zijn uitgerust met kokertjes die het mogelijk maken om vanop een afstand luchtstalen te nemen. Op termijn geven ze inzicht in de hotspots en trends van emissies in de haven. Port of Antwerp wil deze data gebruiken om omwonenden te waarschuwen zodra hinderlijke geurtjes hun richting uit waaien.

Natuurbehoud

De Schelde is een unieke rivierdelta en herbergt een complex Europees ecosysteem. De haven van Antwerpen is door haar ligging in deze belangrijke natuur gebonden aan strenge Europese natuurregelgeving. Port of Antwerp en de samenleving zijn dan ook partners in het beheer van deze unieke natuur. Ze zetten zich in om deze in stand te houden en het samengaan tussen natuur, havenontwikkeling en landbouw te bewerkstelligen.

Port of Antwerp is financieel medeverantwoordelijk en draagt bij aan de inrichting en het beheer van tijdelijke en permanente natuurgebieden op rechter- en linkeroever. We leggen nieuwe natuurgebieden mee aan om Europese instandhoudingsdoelstellingen te behalen. We zijn ook partner van het Grenspark Groot Saeftinghe. De bestaande natuurgebieden stellen we zoveel mogelijk open voor het publiek via knuppelpaden, kijkhutten of -wanden en verhoogde wandelpaden.

Port of Antwerp beschikt over een soortenbeschermingsprogramma dat uniek is voor Vlaanderen. In samenwerking met Natuurpunt bouwen we een netwerk van ecologische infrastructuur uit. Zo kunnen beschermde planten- en diersoorten zich verplaatsen doorheen het havengebied.

landbouwinitiatief
 

Samen met landbouwers probeert Port of Antwerp de omschakeling te maken naar een natuurondersteunende landbouw. Via onder meer het Landbouw Innovatiefonds ondersteunen we landbouwers bij de omschakeling naar natuurvriendelijke teelten en landbeheer.

Dialoog

Port of Antwerp zorgt ervoor dat de haven toegankelijk is voor iedereen die wil kennismaken met haar historiek, industrie en natuurgebieden. Het Havenhuis, het MAS Havenpaviljoen, het Havenbelevingscentrum, The Beacon en andere locaties zijn toegangspoorten tot de haven die openstaan voor het grote publiek en allerhande events.

Port of Antwerp gaat in dialoog en werkt samen met zijn omgeving en stakeholders. Zo hebben we samen met BASF Antwerpen en Randstad België de leerstoel Sustainable Transformation aan Antwerp Management School (AMS) opgericht. We organiseren ook regelmatig een klankbordoverleg met NGO’s. En we stonden met onze partners aan de wieg van het Antwerp Partnership for Sustainability. Dit platform om alle duurzame initiatieven in de provincie Antwerpen te bundelen en kennis te delen, ontstond in samenwerking met de provincie Antwerpen, het stadsbestuur, UA en AMS.

We staan sterk door onze partners en onze gemeenschap. We vinden het daarom belangrijk dat we vragen, klachten, meldingen en ideeën van onze omgeving capteren. Daarvoor richtten we het meldpunt op.

 
verbinding